Efekt Trumpa: Dlaczego amerykańskie cła na aluminium stały się gospodarczą porażką

Polityka administracji Donalda Trumpa dotycząca ceł importowych na aluminium jawi się jako jeden z największych paradoksów gospodarczych w USA. Mimo celu, jakim było stymulowanie produkcji krajowej, działania Białego Domu doprowadziły do nieoczekiwanych konsekwencji: drastycznego wzrostu cen dla amerykańskich konsumentów i pogłębienia zależności od zagranicznych dostawców.

Mimo niedawnych prób administracji złagodzenia obciążeń dla firm inwestujących w nowe huty aluminium (poprzez obniżenie ceł z 50% do 25%), analiza pokazuje, że decyzja ta jest „wiązaniem sobie rąk”. Głównym problemem nie jest brak ochrony, lecz deficyt strukturalny. USA dysponują zaledwie czterema działającymi hutami, podczas gdy krajowe zużycie wynosi około 4 milionów ton, a produkcja krajowa pokrywa zaledwie około 15-17% tego popytu.

Jednym z głównych czynników, który czyni odbudowę amerykańskiego przemysłu niemal niemożliwą w krótkim terminie, jest kryzys energetyczny. Hutnictwo aluminium jest procesem energochłonnym, a obecnie amerykańskie przedsiębiorstwa muszą konkurować o energię elektryczną z szybko rozwijającymi się centrami danych dla sztucznej inteligencji (AI). To sprawia, że cena energii przemysłowej jest zbyt wysoka dla konkurencyjnej produkcji.

Rezultatem jest „premia Środkowego Zachodu” – dodatkowa cena, którą amerykańscy producenci samochodów, urządzeń i opakowań płacą w porównaniu do światowych poziomów rynkowych. Premia ta wzrosła z 420 dolarów za tonę dwa lata temu do blisko 2600 dolarów w czerwcu tego roku. Innymi słowy, amerykański biznes płaci najwyższe ceny za ten surowiec na świecie.

Relacje handlowe z kluczowymi sojusznikami również są zagrożone. Zamiast korzystać z zalet Kanady – największego dostawcy aluminium dla USA, dysponującego tanią energią wodną – Waszyngton naraża swoje relacje z sąsiadem poprzez nowe cła. Zmusza to już kanadyjskich producentów do przekierowywania swojej produkcji do Europy zamiast na rynek amerykański, co dodatkowo pogarsza globalne bilanse handlowe.